sangat sesuai dijadikan soalan struktur KBAT SPM 10 markah kerana murid perlu mengaitkan konsep haba tentu tentu, haba pendam tentu pelakuran, kekonduksian haba dan penebatan haba.
Skema Jawapan SPM [10 markah]
Soalan:
Jelaskan bagaimana dinding hotel yang dibina daripada ais boleh menjimatkan tenaga elektrik.
| Bil | Jawapan | Markah |
|---|---|---|
| 1 | Dinding hotel diperbuat daripada ais yang mempunyai suhu yang sangat rendah. | 1 |
| 2 | Ais menyerap haba daripada persekitaran yang lebih panas. | 1 |
| 3 | Haba yang diserap digunakan untuk mencairkan ais. | 1 |
| 4 | Semasa proses peleburan, ais menyerap sejumlah besar haba pendam tentu pelakuran. | 1 |
| 5 | Banyak haba dapat diserap tanpa peningkatan suhu yang ketara. | 1 |
| 6 | Suhu dalam bilik dapat dikekalkan pada nilai yang rendah untuk tempoh yang lama. | 1 |
| 7 | Perbezaan suhu antara bahagian dalam dan luar hotel menjadi lebih kecil. | 1 |
| 8 | Kadar kemasukan haba ke dalam hotel berkurang. | 1 |
| 9 | Keperluan penggunaan sistem penyejukan atau penghawa dingin berkurang. | 1 |
| 10 | Oleh itu penggunaan tenaga elektrik dapat dijimatkan. | 1 |
Jumlah = 10 markah
Jawapan Model SPM (10 markah)
Dinding hotel dibina daripada ais yang bersuhu sangat rendah. Ais menyerap haba daripada persekitaran yang lebih panas. Haba yang diserap digunakan untuk mencairkan ais. Semasa peleburan, ais menyerap sejumlah besar haba pendam tentu pelakuran. Oleh itu, banyak haba dapat diserap tanpa peningkatan suhu yang ketara. Keadaan ini membantu mengekalkan suhu bilik pada nilai yang rendah untuk tempoh yang lama. Perbezaan suhu antara bahagian dalam dan luar hotel menjadi lebih kecil lalu mengurangkan kadar kemasukan haba ke dalam hotel. Oleh itu penggunaan sistem penyejukan dapat dikurangkan dan tenaga elektrik dapat dijimatkan.
Versi Jawapan KBAT Cemerlang (Aras A+)
- Ais mempunyai suhu yang sangat rendah (sekitar −5°C).
- Ais bertindak sebagai takungan haba (heat sink).
- Haba dari persekitaran dipindahkan ke dinding ais secara pengaliran dan perolakan.
- Ais menyerap haba pendam tentu pelakuran yang besar semasa mencair.
- Sejumlah besar tenaga haba dapat diserap tanpa perubahan suhu yang besar.
- Suhu bilik kekal rendah dan stabil.
- Dinding ais yang tebal juga mengurangkan kadar pemindahan haba dari luar.
- Kurang haba memasuki bilik.
- Sistem penyejukan tambahan tidak diperlukan atau digunakan pada kadar minimum.
- Maka penggunaan tenaga elektrik menjadi lebih rendah.
Nota Guru/Pemeriksa SPM
Jika soalan ini keluar dalam Bahagian C Fizik SPM (10 markah reka bentuk atau penjelasan), kata kunci yang paling penting ialah:
✅ Ais menyerap haba pendam tentu pelakuran yang besar
✅ Banyak haba diserap tanpa peningkatan suhu
✅ Mengurangkan keperluan penghawa dingin
✅ Menjimatkan tenaga elektrik
Empat idea ini biasanya sudah cukup untuk memperoleh markah yang tinggi.